Elon Musk, yerden havada durduğu gösterilen Tesla Roadster'ı tanıttı

Tesla, uzun süredir ertelenen ikinci nesil Roadster'ı 15 Ekim 2026 Perşembe günü, Teksas'ın Waco kenti yakınlarındaki McGregor'da bulunan bir SpaceX test sahasında canlı yayınlanan bir etkinlikte tanıttı. Gösteride bir prototip, gövde altındaki emiş fanları sayesinde kavisli bir rampaya tırmanarak tamamen ters döndü, ardından soğuk gaz iticilerini ateşleyerek havalandı, havada takla atıp tekerleklerinin üzerine indi; ikinci denemede ise aralarında bir Semi'nin de bulunduğu bir dizi Tesla aracının üzerinden atladı. Tesla, Performance, Thrust ve Rocket adlı üç versiyon sunuyor; Elon Musk üretimin 2028'de başlayacağını söyledi. Fiyat açıklanmadı; en uç versiyon yalnızca davetle satılıyor ve Tesla'nın kendi internet sitesine göre kamu yollarında kullanım için onaylı değil.

Tesla 15 Ekim'de ne gösterdi?

Etkinlik, Tesla'nın otomobili ilk kez duyurmasından neredeyse tam dokuz yıl sonra gerçekleşti. TechCrunch ve TNW iki gösteriyi anlatıyor: emişin, iticiler aracı yüzeyden ayırana kadar otomobili yüzeye tuttuğu ters rampa sürüşü ve bir Cybercab, bir Cybertruck, bir Semi, bir Model Y ile bir Model 3'ten oluşan sıranın üzerinden atlama. Tesla ayrıca 0'dan 97 km/sa'e (60 mph) 0,81 saniyede çıkılan kayıtlı bir sürüş gösterdi; bu değer şirketin kendi ölçümü ve bağımsız olarak doğrulanmadı. Chip Online ve TNW bu noktanın altını çiziyor. Musk izleyicilere geleceğin sonuçta uçan arabalara sahip olduğunu söyledi; Tesla'nın araç mühendisliğinden sorumlu başkan yardımcısı Lars Moravy ise uçan arabaların gerçek olduğunu belirtti.

Performance, Thrust ve Rocket versiyonları nedir?

Electrek ve TechCrunch'ın aktardığına göre Tesla'nın rezervasyon sayfasında üç donanım seviyesi yer alıyor ve son ikisi birincisine eklenen paketler olarak sunuluyor. "Yola hazır" olarak tanımlanan Performance iki koltuklu; aktif aerodinamiğe ve çok modlu bir emiş sistemine sahip, 0-97 km/sa (0-60 mph) hızlanması 1,6 saniyenin altında. "Yarışa hazır" olarak tanımlanan Thrust iki koltuğu koruyor ve hızlanma için arkaya yerleştirilmiş soğuk gaz iticileri ekliyor; iddia edilen süre 0,9 saniyenin altında. Electrek bu versiyonun sınırlı sayıda üretileceğini belirtiyor. "Havaya hazır" olarak tanımlanan Rocket tek koltuklu; dikey ve dönme hareketi için çevresine yerleştirilmiş 10 soğuk gaz iticisi bulunuyor, iddia edilen hızlanma süresi 0,59 saniyenin altında ve azami hızı yaklaşık 370 km/sa'in (230 mph) üzerinde. Electrek'e göre kabinde, sürücü ile tekerlekler arasında mekanik bağlantı bulunmayan elektronik direksiyon sistemine (steer-by-wire) bağlı bir yoke direksiyon, orta dokunmatik ekran ve iki küçük sürücü ekranı yer alıyor. Ağırlıktan tasarruf için koltuk sabit ve birçok kumanda manuel; gövde yapısında magnezyum, titanyum ve karbon fiber kullanılıyor. Tesla, tasarımın SR-71 ve F-35 uçaklarının yanı sıra kendi Cybertruck ve Cybercab modellerinden ilham aldığını söylüyor. Musk otomobili insan tarafından sürülen son otomobillerin en iyisi olarak nitelendirdi; HDmotori'ye göre Musk, bunun uzun vadede Tesla'nın manuel sürülen son modeli olacağını söyledi.

Tesla, yaklaşık 480 km'nin (300 mil) üzerinde menzil açıklıyor. Öne çıkan değerlerin hangi versiyonlar için geçerli olduğu konusunda haberler farklılık gösteriyor: TechCrunch üç donanımın da 300 mil menzil ve 230 mph'in üzerinde hız için derecelendirildiğini yazarken, Electrek 230 mph değerini yalnızca Rocket'a atfediyor. Tesla batarya kapasitesini ve motor gücünü açıklamadı.

Emiş fanları ve iticiler nasıl çalışıyor?

Franceinfo ve Electrek'e göre aracın altındaki fanlar gövdenin altından hava çekerek hıza bağlı olmayan bir bastırma kuvveti oluşturuyor. Tesla bu kuvvetin, araç dururken bile onu ters konumda tutacak kadar güçlü olduğunu söylüyor. İtalyan yayın organı HDmotori, sistemin yaklaşık 2 g bastırma kuvveti ürettiğini aktarıyor. Tesla, zemini sızdırmaz hale getiren eteklere sahip elektrikli bir fan otomobili için patent başvurusunda bulunmuştu; gözlemciler bunu tanıtımdan önce Roadster ile ilişkilendirmişti. Pist Modu'nda (Track Mode) araç alçalıyor ve Tesla'nın Optimus robot programından gelen aktüatörlerle hareket eden kanatlarını açıyor; Tesla bu moddaki bastırma kuvvetini Formula 1 seviyelerine yaklaşan bir düzey olarak tanımlıyor. İticiler ise SpaceX'in devreye girdiği kısım. Moravy, 10 iticinin aracı kaldırmak ve döndürmek için 600 litre sıkıştırılmış gaz kullandığını ve tankların yeniden doldurulabildiğini söyledi. Tesla X'te, araçtaki kullanılabilir her boşlukta roketlerde kullanılan türden karbon fiber sargılı basınçlı kaplar (COPV) bulunduğunu açıkladı; TechCrunch bu tür kapların SpaceX'in birkaç roket arızasıyla ilişkilendirildiğini hatırlatıyor. Tesla, iticilerin lastiklerin aktarabileceği kuvvetin dört ila beş katını ürettiğini öne sürüyor ve lastik sınırlamasına tabi otomobillerin ötesindeki hızlanma değerlerini bununla açıklıyor. Musk yaklaşık 10 küçük itici fikrini ilk kez 2018'deki bir paylaşımında dile getirmişti.

Roadster'ın fiyatı ne kadar ve rezervasyonlar nasıl işliyor?

Tesla hiçbir versiyon için fiyat belirlemedi. TechCrunch, Fox Business ve TNW'nin aktardığına göre rezervasyonlar etkinliğin ardından yeniden açıldı: Performance için $50.000, Thrust için $250.000; Rocket ise yalnızca davetle alınabiliyor. Electrek'e göre Performance kaporası, tamamen iade edilebilir olarak tanımlanan ve hemen ödenen $5.000 ile 10 gün içinde ödenmesi gereken, aksi halde rezervasyonun iptal edildiği $45.000 olmak üzere ikiye bölünüyor. Franceinfo, Avrupa'daki rezervasyon bedelinin yaklaşık 44.000 euro olduğunu bildiriyor. Karşılaştırma için Fox Business'a göre Tesla 2017'de $200.000 taban fiyat açıklamış ve 1.000 adetlik Founders Series otomobillerinin alıcılarından $250.000 almıştı.

Roadster trafiğe çıkabilir mi?

Yanıtlar birbiriyle örtüşmüyor. TNW'nin aktardığı Business Insider haberine göre, otomobilin trafiğe çıkmaya uygun olup olmadığı sorulan Musk, bunun yaşadığınız sokağa bağlı olduğunu söyledi. Tesla'nın kendi Roadster sayfasında Rocket versiyonunun kamu yollarında kullanım için onaylı olmadığı belirtiliyor; Franceinfo da siteden, aracın uçabildiği ancak kamu yolları için homologasyonunun bulunmadığı ifadesini aktarıyor. HDmotori, ABD'deki her eyaletin buna izin vermeyeceğini ekliyor. Electrek'in değerlendirmecisi, iticilerin kullanılmasının garantiyi geçersiz kılabileceğini düşünüyor. Hiçbir düzenleyici kurum tasarım hakkında yorum yapmadı.

Bu, 2017'deki vaatlerle nasıl karşılaştırılıyor?

Tesla ikinci nesil Roadster'ı ilk kez Kasım 2017'de Semi tanıtımının sonunda sürpriz olarak göstermiş ve üretimin 2020'de başlayacağını vaat etmişti. Electrek ilk hedefleri yenileriyle karşılaştırıyor: menzil 1.000 km'den (620 mil) yaklaşık 480 km'nin (300 mil) üzerine, azami hız 400 km/sa'in (250 mph) üzerinden yaklaşık 370 km/sa'in (230 mph) üzerine, koltuk sayısı ise dörtten (2+2 düzen) en fazla ikiye düştü. Hızlanma ise ters yönde gelişti: 2017'de 0-97 km/sa (0-60 mph) için 1,9 saniye vaat edilmişti ve yeni donanımların her biri bu değeri geçtiğini iddia ediyor. Tesla otomobili 2020, 2021, 2023 ve 2024'te erteledi; Nisan 2026 için planlanan tanıtım kaydı ve 1 Ekim'deki etkinlik şiddetli hava koşulları nedeniyle ertelendi.

Eleştirmenler ne diyor?

Yazarı Founders Series rezervasyonlarına sahip olduğunu açıklayan Electrek, mühendisliğin gerçek olduğunu ancak gösterilerdeki uç versiyonların sınırlı sayıda ya da yalnızca davetle satıldığını ve trafiğe çıkamadığını belirtiyor; Tesla'nın bunlardan bir avuçtan fazlasını satacağından şüphe ediyor. TechCrunch'ın aktardığına göre YouTuber Marques Brownlee duyurunun bir şaka olup olmadığını sordu. Musk ise ticari beklentiyi bizzat küçümseyerek otomobili gelire pek katkı sağlamayabilecek bir "vitrin ürünü" olarak nitelendirdi; bu yılın başlarında da güvenliğin aracın ana hedefi olmadığını söylemişti. Business Insider tanıtımın aynı zamanda mühendislere yönelik bir işe alım çağrısı işlevi gördüğünü savunurken, Franceinfo etkinlikte çevresel etkiye değinilmediğine dikkat çekti.

Bundan sonra ne olacak?

Musk'ın açıkladığı hedef 2028'de üretime geçmek; Musk bu tarihi bir fiyata ya da teslimat takvimine bağlamadı ve Chip Online bunu kesin bir taahhütten çok bir plan olarak nitelendiriyor. Tesla, Rocket'ın havada ne kadar kalabileceğini, bir tank dolumunun kaç atlamaya yettiğini ya da sahiplerin uçuş sistemini hangi koşullarda kullanabileceğini açıklamadı. Libertad Digital'e göre bir sonraki somut aşama, 21 Ekim'de açıklanması beklenen Tesla'nın çeyreklik bilançosu; analistlerin burada fiyat ve üretim ayrıntıları için baskı yapması bekleniyor.